Wydział Nauk Politycznych
i Studiów Międzynarodowych
Uniwersytetu Warszawskiego
Categories Navigation Menu

Dr Bogusław Lackoroński

Dr Bogusław Lackoroński
doktor, adiunkt
Zakład Prawa i Instytucji Międzynarodowych
b.lackoronski@wpia.uw.edu.pl

Sylwetka

Absolwent Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych (Instytut Stosunków Międzynarodowych) UW (2007) oraz Wydziału Prawa i Administracji UW (2006).
Doktorat w Instytucie Prawa Cywilnego na Wydziale Prawa i Administracji UW (2011).

Nagrody i wyróżnienia:

Laureat konkursu „Złote Skrzydła Dziennika Gazety Prawnej” w kategorii „Prawo gospodarcze” za książkę „Odpowiedzialność cywilna za pośrednie naruszenia dóbr” Wydawnictwo LexisNexis (9 grudnia 2014 r.)

Zainteresowania badawcze

Prawo cywilne, Prawo gospodarcze, Międzynarodowe prawo inwestycyjne

Dydaktyka

Podstawy prawa, Prawo międzynarodowe publiczne, Międzynarodowe prawo handlowe, Międzynarodowe prawo inwestycyjne, Prawo gospodarcze i handlowe Indii, Prawo cywilne, International Protection of Intellectual Property.

Seminaria

Międzynarodowe Prawo Inwestycyjne.

Najważniejsze publikacje

  • Rozwój historyczny klauzuli rebus sic stantibus, Przegląd Prawniczy Uniwersytetu Warszawskiego 2004, nr 1 [ISSN 1644-0242]
  • Idea demokratycznego państwa prawnego, Społeczeństwo i Polityka 2005 nr 3/4 [ISSN 1733-8050] (opublikowano także w: Państwo i kultura polityczna – doświadczenia polskie XX wieku. Studia i rozprawy, red. W. Jakubowski, T. Słomka, Pułtusk 2008) [ISBN 978-83-7549-055-8]
  • Nadzwyczajna zmiana stosunków z art. 3571 k.c. a zmiany w prawie podatkowym w zakresie stawek podatków pośrednich w trakcie roku podatkowego [w:] Przegląd Prawniczy Uniwersytetu Warszawskiego 2006, nr 2 [ISSN 1644-0242]
  • Prawo cywilne. Orzecznictwo, tom I, księga II, rozdziały IX, XIV, XV, księga III, rozdział II, redakcja ksiąg II i III, Warszawa 2007 [ISBN 978-83-7483-3-5-9]
  • Prawo cywilne. Orzecznictwo, tom II, księga III, rozdział XVIII, Warszawa 2007 [ISBN 978-83-7483-576-3]
  • Odpowiedzialność za tzw. szkody pośrednie w polskim prawie cywilnym [w:] Odpowiedzialność odszkodowawcza, red.: J. Jastrzębski, seria Monografie Prawnicze, Warszawa 2007 [ISBN 978-83-7483-550-3]
  • Orzecznictwo dotyczące odpowiedzialności za tzw. szkody pośrednie, Przegląd Sądowy 2007, nr 9 [ISSN 0867-7255]
  • Glosa do Postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2006 r., III CZP 118/05, Orzecznictwo Sądów Polskich 2007, nr 12, poz. 139 [ISSN 0867-1850]
  • Postępowanie cywilne. Orzecznictwo, część I, rozdziały XIX i XX, część II, rozdział II, Warszawa 2008; [część II – rozdział II współautorstwo wraz z A. Rolbiecką] [ISBN 978-83-7483-554-1]
  • Zgoda organu administracji publicznej w obrocie nieruchomościami, Studia Iuridica 2008, t. 49 [ISBN 978-83-235-0593-8]
  • Glosa od wyroku Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2007 roku, III CSK 452/06, Orzecznictwo Sądów Polskich 2009, nr 2, poz. 19 [ISSN 0867-1850]
  • Pojęcie „strony” a podmiotowy zakres odpowiedzialności na podstawie art. 4171 § 2 k.c. za uniemożliwienie korzystania z rzeczy spowodowane wadliwą decyzją administracyjną (uwagi na tle wyroku Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2007 r.), Przegląd Sądowy 2009, nr 4 [ISSN 0867-7255]
  • Zadośćuczynienie pieniężne za krzywdy wynikłe ze śmierci najbliższego członka rodziny na podstawie art. 446 § 4 k.c. (cz. 1), Palestra 2009, nr 7-8 [ISSN 0031-0344]
  • Zadośćuczynienie pieniężne za krzywdy wynikłe ze śmierci najbliższego członka rodziny na podstawie art. 446 § 4 k.c. (cz. 2), Palestra 2009, nr 9-10 [ISSN 0031-0344]
  • Glosa do Wyroku Sądu Najwyższego z dnia 24 września 2008 roku, II CSK 177/08, Orzecznictwo Sądów Polskich 2009, nr 10, poz. 108 [ISSN 0867-1850]
  • Ochrona własności nieruchomości przed immisjami pośrednimi a ochrona dóbr osobistych – wybrane zagadnienia, Studia Iuridica 2010, t. 52 [ISBN 978-83-235-0724-6]
  • Komentarz do wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 12 kwietnia 2011 roku, I ACa 719/10, Monitor Prawa Handlowego 2011, nr 2 [ISSN 2083-7968]
  • Waluta zobowiązania i waluta świadczenia po zmianie art. 358 k.c. z 23 października 2008 r., Przegląd Sądowy 2011, nr 6 [ISSN 0867-7255]
  • Prawo cywilne. Orzecznictwo, tom I, księga II, rozdziały IX, XIV, XV, redakcja księgi II, Warszawa 2011 (2. wydanie) [ISBN 978-83-255-1908-7]
  • Prawo cywilne. Orzecznictwo, tom II, księga III Zobowiązania – część ogólna, rozdział II,  księga III Zobowiązania – część szczegółowa, rozdział XVIII, redakcja księgi III Zobowiązania – część szczegółowa, Warszawa 2011 (2. wydanie) [ISBN 978-83-255-1909-4]
  • Prawo karne – część ogólna. Orzecznictwo, rozdział V, red. M. Królikowski, K. Szczucki, Warszawa 2011 [ISBN 978-83-255-2152-3]
  • Glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2010 roku, III CZP 76/10, Orzecznictwo Sądów Polskich 2011, nr 9, poz. 96 [ISSN 0867-1850]
  • Komentarz do wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 18 października 2010 roku, I ACa 826/10, Monitor Prawa Handlowego 2012, nr 1 [ISSN 2083-7968]
  • Klauzula rebus sic stantibus a odpowiedzialność ex contractu, Państwo i Prawo 2012, nr 3 [ISSN 0031-0980]
  • Glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 13 lipca 2011 roku, III CZP 32/11, Orzecznictwo Sądów Polskich 2012, nr 3, poz. 32 [ISSN 0867-1850]
  • Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 5 października 2011 roku, IV CSK 10/11, Orzecznictwo Sądów Polskich 2012, nr 9, poz. 90 [ISSN 0867-1850]
  • Komentarz do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2012 roku, V CSK 282/11, Monitor Prawa Handlowego 2012, nr 4 [ISSN 2083-7968]
  • Kultura w tworzeniu prawa międzynarodowego publicznego – zwyczaj oraz ogólne zasady prawa uznane przez narody cywilizowane, Społeczeństwo i Polityka 2012, nr 4(33) [ISSN 1733-8050] (opublikowano także w: Kultura w stosunkach międzynarodowych. Tom 1. Zwrot kulturowy, red. H. Schreiber, G. Michałowska, Warszawa 2013) [ISBN 978-83-235-1108-3] (artykuł opublikowany również w języku angielskim: Culture in the Making of Public International Law – Custom and General Principles of Law Recognised by Civilised Nations [w:] Culture(s) in International Relations, eds.: G. Michałowska, H. Schreiber, Peter Lang 2017)
  • Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2012 roku, V CSK 282/11, Orzecznictwo Sądów Polskich 2013, nr 5, poz. 48 [ISSN 0867-1850]
  • Komentarz do postanowienia Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 17 stycznia 2013 roku, VI ACz 1992/12, Monitor Prawa Handlowego 2013, nr 2 [współautorstwo wraz z J. Łagowską] [ISSN 2083-7968]
  • Change of Circumstances – the Polish Approach, Studia Iuridica 2013, t. 56 [ISBN 978-83-235-1019-2]
  • Kodeks cywilny. Komentarz. Tom I. Przepisy wprowadzające. Część ogólna. Własność i inne prawa rzeczowe, red. K. Osajda, Warszawa 2013 [komentarz do art. XI, XVII, XVIII, XX, XXXIII, XXXIV, XLIX, L ustawy Przepisy wprowadzające Kodeks cywilny oraz do art. 285-3054; art. 336-352 KC] [ISBN 978-83-255-4816-2]
  • Kodeks cywilny. Komentarz. Tom II. Zobowiązania, red. K. Osajda, Warszawa 2013 [komentarz do art. 363; art. 366-383; art. 387; art. 415 i 416; art. 519-525; art. 647-658; art. 888-916 KC] [ISBN-978-83-255-4818-6]
  • Odpowiedzialność cywilna za pośrednie naruszenia dóbr, Warszawa 2013 [ISBN 978-83-278-0204-0]
  • Ustawa o spłacie niektórych niezaspokojonych należności przedsiębiorców, wynikających z realizacji udzielonych zamówień publicznych. Komentarz, Warszawa 2013 [ISBN: 978-83-255-5729-4] [współautorzy: P. Duma, B. Gibbons, J. Łagowska]
  • R. Lemkin, Rządy państw Osi w okupowanej Europie. Prawa okupacyjne, analiza rządzenia, propozycje zadośćuczynienia, przekład: A. Bieńczyk-Missala, P. Grzebyk, B. Lackoroński, M. Madej, Warszawa 2013, [ISBN 978-83-7383-678-5] (B. Lackoroński –  tłum. rozdz. VII, VIII, X-XIII, XVI, XXIII)
  • Charakter prawa do obniżenia ceny, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2013, nr 4(40), [ISSN 1896-9852]
  • Odpowiedzialność za szkodę wspólników wynikłe z naruszenia dóbr spółki handlowej – glosa do wyroku Sądu Najwyższego z 22.6.2012 r., V CSK 338/11, Glosa 2014, nr 1 [ISSN 1233-4634]
  • Glosa do wyroku SN z dnia 16 maja 2012 r., III CSK 273/11, Państwo i Prawo 2014, nr 2, [ISSN 0031-0980]
  • Opinia na temat projektu ustawy o prawach konsumenta, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2014, nr 1(41), [ISSN 1896-9852]
  • Opinia prawna dotycząca projektu ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze oraz niektórych innych ustaw, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2014, nr 2(42), [ISSN 1896-9852]
  • Opinia prawna na temat poselskiego projektu ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz o zmianie niektórych innych ustaw, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2014, nr 4(44), [ISSN 1896-9852] (współautor: L. Bosek)
  • Glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 12 grudnia 2013 roku, III CZP 74/13, Orzecznictwo Sądów Polskich 2015, nr 2, poz. 15 [ISSN 0867-1850]
  • Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 18 września 2014 roku, V CSK 557/13, Orzecznictwo Sądów Polskich 2015, nr 5, poz. 45, [ISSN 0867-1850]
  • Zmiany kursu franka szwajcarskiego a sytuacja prawna kredytobiorców – wybrane zagadnienia, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2015, nr 1(45), [ISSN 1896-9852]
  • Zlecenie a umowa o dzieło w systemie ubezpieczeń społecznych – perspektywa cywilnoprawna [w:] Umowy cywilnoprawne w ubezpieczeniach społecznych, red. M. Szabłowska-Juckiewicz, M. Wałachowska, J. Wantoch-Rekowski, Warszawa 2015 [ISBN 978-83-264-8358-5]; (zaktualizowana i zmodyfikowana wersja tego artykułu ukazała się p.t. „Kwestia autonomicznej kwalifikacji umów cywilnoprawnych w systemie ubezpieczeń społecznych, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2016, nr 4(52), [ISSN 1896-9852] http://orka.sejm.gov.pl/WydBAS.nsf/0/ED4FB0B5D8E3B4CBC12580DE0048DC92/$file/Strony%20od%20ZP_4_2016-2_Bogus%C5%82aw%20Lackoro%C5%84ski.pdf)
  • Opinia prawna na temat projektu ustawy o dzierżawie rolniczej, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2015, nr 2(46), [ISSN 1896-9852]
  • Analiza praktyki sądowej w sprawach z umów renty i dożywocia, Warszawa 2015 (http://www.iws.org.pl/pliki/files/kolor_IWS_Lackoro%C5%84ski%20B._%28._.%29%20z%20um%C3%B3w%20renty%20i%20do%C5%BCywocia%281%29.pdf)
  • Opinia na temat wniosku dotyczącego decyzji Rady w sprawie zawarcia w imieniu Unii Europejskiej Konwencji Narodów Zjednoczonych dotyczącej przejrzystości w umownych postępowaniach arbitrażowych między inwestorem a państwem [COM(2015) 20 final], Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2015, nr 4(48), [ISSN 1896-9852] (współautor: B. Pawłowski)
  • Opinia prawna na temat poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o działalności leczniczej, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2015, nr 4(48), [ISSN 1896-9852]
  • Opinia prawna w sprawie kwalifikowania pobierania pożytków z własności nieruchomości oraz członkostwa w organach osób prawnych jako „działalności gospodarczej”, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2015, nr 4(48), [ISSN 1896-9852]
  • Ustawowa waloryzacja zobowiązań. Uwagi na tle ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pomocy tzw. frankowiczom, Forum Prawnicze 2015, nr 6(32), [ISSN: 2081-688X] (współautor: L. Bosek)
  • Opinia na temat wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie niektórych aspektów umów o dostarczanie treści cyfrowych [COM(2015) 634 final], Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2016, nr 1(49), [ISSN 1896-9852] (współautor: K. Kuszel)
  • Opinia w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie niektórych aspektów umów sprzedaży towarów zawieranych przez internet lub w inny sposób na odległość [COM(2015) 635 final], Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2016, nr 1(49), [ISSN 1896-9852] (współautor: K. Kuszel)
  • Renta (art. 903-907 k.c.) w praktyce sądowej, Prawo w Działaniu 2015, Tom 24, Sprawy cywilne, [ISSN 2084-1906] (opublikowany w 2016 r.)
  • Sprawy o naprawienie szkód wyrządzonych przy wykonywaniu władzy publicznej w latach 2001-2014 w świetle danych statystycznych Ministerstwa Sprawiedliwości [w:] Odpowiedzialność majątkowa władzy publicznej, red.: E. Gierach, M. Jabłoński, K. Koźmiński, Warszawa 2016, [ISBN 978-83-8090-238-1] (współautor: E. Gierach)
  • Opinia prawna na temat niektórych przepisów poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo łowieckie, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2016, nr 2(50), [ISSN 1896-9852]
  • Zobowiązania pieniężne wyrażone w walutach obcych w świetle przepisów kodeksu postępowania cywilnego po zmianie wprowadzonej ustawą z 10.07.2015 r., Polski Proces Cywilny 2016, nr 4(25), [ISSN 2082-1743]
  • Waluta zobowiązania i waluta świadczenia po zmianie art. 358 k.c. z 10.07.2015 r., Przegląd Sądowy 2016, nr 11-12, [ISSN 0867-7255]
  • Poszukiwanie i eksploatacja zasobów naturalnych w przestrzeni kosmicznej (wybrane prawnomiędzynarodowe aspekty tzw. górnictwa kosmicznego) (współautor: P. Marcinkowska) [w:] Tendencje i procesy rozwojowe współczesnych stosunków międzynarodowych, red.: M. F. Gawrycki, E. Haliżak, R. Kuźniar, G. Michałowska, D. Popławski, J. Zajączkowski, R. Zięba, Warszawa 2016, [ISBN 978-83-7383-868-0]
  • Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 października 2013 r., sygn. akt II GSK 1815/13, Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2016, nr 3(51), [ISSN 1896-9852] (współautor: J. Łagowska)
  • Opinia prawna w sprawie wezwania z 3 czerwca 2016 r. skierowanego przez Inwestora w ramach procedury pojednawczej dotyczącego sporu na podstawie umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Królestwa Danii w sprawie popierania i wzajemnej ochrony inwestycji, podpisanej w Kopenhadze 1 maja 1990 r., Zeszyty Prawnicze Biura Analiz Sejmowych Kancelarii Sejmu 2016, nr 3(51), [ISSN 1896-9852]
  • Umowa o dożywocie (art. 908-916 k.c.) jako jedna z umów o funkcji alimentacyjnej w praktyce sądowej, Prawo w Działaniu 2016, Tom 27, Sprawy cywilne, [ISSN 2084-1906] (opublikowany w 2017 r.)
  • Komentarze Prawa Prywatnego. Tom I. Kodeks cywilny. Komentarz. Część ogólna. Przepisy wprowadzające KC. Prawo o notariacie (art. 79-95 i 96-99), red. K. Osajda, Warszawa 2017 [komentarz do art. XI, art. XVII-XX, art. XXXIII-XXXIV, art. XLIX-L PWKC], [ISBN-978-83-255-9112-0]
  • Komentarze Prawa Prywatnego. Tom II. Kodeks cywilny. Komentarz. Własność i inne prawa rzeczowe. Ustawa o księgach wieczystych i hipotece (art. 2-22, 65-111(1)) Ustawa o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, red. K. Osajda, Warszawa 2017 [komentarz do art. 285-295, art. 305(1)-305(4), art. 336-352 KC], [ISBN-978-83-255-9113-7]
  • Komentarze Prawa Prywatnego. Tom IIIA. Kodeks cywilny. Komentarz. Zobowiązania. Część ogólna, red. K. Osajda, Warszawa 2017 [komentarz do art. 363; art. 366-383; art. 387; art. 415 i 416; art. 519-525 KC], [ISBN-978-83-255-8766-6]
  • Komentarze Prawa Prywatnego. Tom IIIB. Kodeks cywilny. Komentarz. Zobowiązania. Część szczegółowa. Ustawa o terminach zapłaty, red. K. Osajda, Warszawa 2017 [komentarz do art. 647-658; art. 888-916 KC z wyłączeniem art. 890 KC], [ISBN-978-83-255-8767-3]
  • Ubezpieczenie społeczne – umowa o wykonanie usługi – umowa o dzieło – glosa do wyroku Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 25 października 2016 r., I UK 471/15, Orzecznictwo Sądów Polskich 2017, nr 9, poz. 85, [ISSN 0867-1850]
  • Więzi rodzinne jako dobro osobiste – uwagi na tle wyroku Sądu Najwyższego z 9 sierpnia 2016 roku, II CSK 719/15, Studia i Analizy Sądu Najwyższego, tom 5, Materiały z konferencji naukowej, Warszawa, Sąd Najwyższy, 24 maja 2017 r., red. M. J. Zieliński [978-83-64878-10-7]
  • Umowa o dożywocie (art. 908-916 k.c.) jako jedna z umów o funkcji alimentacyjnej w praktyce sądowej, Prawo w Działaniu 2016, Tom 27, Sprawy cywilne, [ISSN 2084-1906] (opublikowany w 2017 r.)

Udział w konferencjach naukowych:

  • udział w Ogólnopolskiej konferencji naukowej „Umowy cywilnoprawne w ubezpieczeniach społecznych”; wygłoszony referat p.t. „Zlecenie a umowa o dzieło w systemie ubezpieczeń społecznych – perspektywa cywilnoprawna”, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Toruń 20 lutego 2015 roku; http://www.law.umk.pl/#1116
  • udział w Konferencji naukowej „Prawo w Działaniu” p.t. „Wybrane instytucje prawa cywilnego w orzecznictwie sądów powszechnych”; wygłoszony referat p.t. „Renta i dożywocie w praktyce sądów powszechnych”, Instytut Wymiaru Sprawiedliwości, Warszawa 25 listopada 2015 roku; http://www.iws.org.pl/konferencje/15-PRAWO%20W%20DZIA%C5%81ANIU%20-%20Wybrane%20instytucje%20prawa%20cywilnego%20w%20orzecznictwie%20s%C4%85d%C3%B3w%20powszechnych
  • udział w śniadaniu naukowym p.t. „Sytuacja prawna kredytobiorców we frankach szwajcarskich”; wygłoszony referat: „Zmiany kursu franka szwajcarskiego a sytuacja prawna kredytobiorców – wybrane zagadnienia”, Akademia Leona Koźmińskiego, Warszawa, 19 maja 2017 roku; http://www.kozminski.edu.pl/pl/aktualnosci/aktualnosc/sniadanie-naukowe-pt-sytuacja-prawna-kredytobiorcow-we-frankach-szwajcarskich/

Publikacje popularnonaukowe:

  • Zadośćuczynienie dla rodzin ofiar katastrof, Rzeczpospolita z 4 lutego 2011 roku, nr 28 (8844), (Prawo co dnia), s. C9 [współautorstwo wraz z W. Kozłowskim]
  • Co musi zrobić przedsiębiorca, żeby dostać pieniądze za swoje usługi. Droga do otrzymania niezaspokojonych należności jest dość kręta, Rzeczpospolita z 24 października 2012 roku, nr  249 (9369), (Prawo i praktyka), s. D10-D11 [współautorstwo wraz z P. Dumą]

Publikacje elektroniczne

  • Komentarz do art. 285-3054; art. 336-352; art. 363; art. 387; art. 415 i 416; art. 519-525; art. 647-658; art. 888-916 Kodeksu cywilnego, red. K. Osajda, Legalis – C.H. Beck, 2011 (komentarz opublikowany i aktualizowany na bieżąco w formie elektronicznej)
  • Komentarz do art. XI, XVII, XVIII, XX, XXXIII, XXXIV, XLIX, L ustawy Przepisy wprowadzające Kodeks cywilny, red. K. Osajda, Legalis – C.H. Beck, 2012 (komentarz opublikowany i aktualizowany na bieżąco w formie elektronicznej)
  • Spłata niektórych niezaspokojonych należności przedsiębiorców, wynikających z realizacji udzielonych zamówień publicznych. Komentarz, [współautorstwo wraz z P. Dumą i J. Łagowską], Lex – Wolters Kluwer, 2012 (komentarz opublikowany w formie elektronicznej)