Wydział Nauk Politycznych
i Studiów Międzynarodowych
Uniwersytetu Warszawskiego
Categories Navigation Menu

Syria: Niemiecko-turecka rozgrywka, Mikroblog #28, Koło Spraw Zagranicznych

#MIKROBLOG #28

Kolejna linia podziału w NATO?


Ofensywa turecka w Syrii dała Niemcom okazję do wywarcia presji na prezydenta Turcji R. Erdogana, który od dłuższego czasu swoimi działaniami prowokował rząd w Berlinie, testując jak daleko może się posunąć w roszczeniach względem Niemiec. Kryzys migracyjny z 2015 r. wymusił na Europie ściślejszą współpracę w kwestii ochrony granic z Turcją, która w zamian za 3 mld euro zobowiązała się zapewnić przebywającym na jej terytorium ponad 2,2 milionom uchodźców odpowiednie warunki, aby nie migrowali dalej na zachód. Zdając sobie sprawę z emocji, jakie w Europie ciągle budzi kwestia migracji, prezydent Erdogan świadomie wykorzystuje zależność swoich zachodnich partnerów od Turcji w tej kwestii. Swoją uwagę skupił na Niemczech, które najmocniej krytykowały jego autorytarne zapędy i niedemokratyczne reformy.

W 2017 r. Turcja przez kilka miesięcy blokowała niemieckim parlamentarzystom dostęp do żołnierzy Bundeswehry stacjonujących w ramach sił NATO w tureckiej bazie lotniczej Incirlik, w której rozmieszczone są amerykańskie głowice nuklearne. Zgodnie z niemieckim prawem nadzór nad Bundeswehrą (siłami zbrojnymi) sprawuje parlament, zatem blokowanie parlamentarzystom wjazdu na teren Turcji oznaczało pozbawienie Niemiec kontroli nad ich jednostkami. Dopiero włączenie wizyty w ramy sojuszniczej wizytacji pod auspicjami NATO pozwoliło wyjść z patowej sytuacji. Aby uniknąć podobnych problemów, Niemcy postanowiły przenieść swoje jednostki (myśliwce Tornado, samolot-cysternę i 260 członków personelu) do Jordanii, co oznaczało bardzo duże koszty i wyłączenie sprzętu z operacji natowskich na kilka miesięcy.

Należy przy tym pamiętać, że zarówno Niemcy jak i Turcja są członkami NATO i tego typu spory odbijają się negatywnie na funkcjonowaniu Sojuszu. Zdaje się, że rozpoczęta tydzień temu turecka operacja w Syrii dodatkowo podsyci tlący się spór niemiecko-turecki. Niemcy od 2014 r. wspierają Kurdów w walce z tzw. Państwem Islamskim (IS). Dostarczają im sprzęt (w tym broń przeciwpancerną), udostępniają poligony w Niemczech oraz wysyłają swoich instruktorów do Iraku, którzy na miejscu szkolą kurdyjskich żołnierzy. Turcja z kolei widzi w tych działaniach potencjalne zagrożenie, ponieważ oskarża Kurdów – przede wszystkim syryjskich, chociaż większe znaczenie ma przynależność etniczna niż narodowa – o wspieranie wpisanej na listę organizacji terrorystycznych Partii Pracujących Kurdystanu (PKK), która zbrojnie próbuje wywalczyć autonomię dla tureckich Kurdów.

Obecnie Niemcy starają się wywrzeć na Turcji presję, domagając się uwolnienia przetrzymywanego od 11 miesięcy w tureckim areszcie Deniza Yücela, dziennikarza i niemieckiego obywatela oskarżonego o szpiegostwo na rzecz niemieckiego wywiadu i wspieranie PKK. Rząd w Berlinie sugeruje, że jeśli to nie nastąpi, nie dozbroi Leopardów będących na wyposażeniu tureckiej armii i stanowiących w sumie (uwzględniając wszystkie modele) ok. 40% z 2500 posiadanych przez Turcję czołgów. Dotyczy to zwłaszcza Leopardów 2A4, których boczny pancerz stanowi słaby punkt i daje się stosunkowo łatwo przebić przy użyciu ręcznej broni p-panc. Co prawda sytuacja ta nie wpłynie znacząco na trwającą obecnie ofensywę, ponieważ czołgi nie stanowią kluczowego czynnika w walkach miejskich, z którymi mamy do czynienia w Syrii. Niemniej wpłynie na zdolności bojowe Turcji w dłuższej perspektywie oraz odbije się na wizerunku państwa. Ucierpi na tym również wizerunek NATO – tym bardziej, że od wybuchu wojny w Syrii Rosja skutecznie próbuje rozgrywać tarcia na linii Sojusz-Turcja.

WK

Więcej o skomplikowanej sytuacji NATO w Konflikcie syryjskim:
https://www.facebook.com/KoloSprawZagranicznych/posts/211743846063217
https://www.facebook.com/KoloSprawZagranicznych/posts/211595452744723

Źródła:
http://www.dw.com/en/german-military-leaves-turkeys-incirlik-airbase/a-40717584
http://www.bbc.com/news/world-europe-36121083
http://www.faz.net/aktuell/politik/tuerkei-wie-wichtig-sind-die-deutschen-panzer-15413372.html
https://www.tagesschau.de/ausland/cavusoglu-goslar-101.html
http://www.spiegel.de/spiegel/deniz-yuecel-bundesregierung-bietet-tuerkei-panzerdeal-an-a-1188854.html

#KSZISMUWMIKROBLOG